Μαύροι καθρέφτες στα νησιά των Κυκλάδων

απο Cyclades Open

* Οι μαύροι καθρέφτες, μεταφορικά, αντικατοπτρίζουν και παραμορφώνουν την ανθρώπινη συμπεριφορά και τις κοινωνικές δομές, παρουσιάζοντας συχνά δυστοπικά σενάρια.

Ο Σύλλογος Μελετητών Μηχανικών Νομού Κυκλάδων ανησυχεί. Στα νησιά των Κυκλάδων η έκρηξη του τουρισμού φέρνει τεράστιες ανάγκες για νερό, ενέργεια, δόμηση. Οι χρήσεις γης αλλάζουν με φρενήρεις ρυθμούς και οι ανάγκες για περισσότερη ενέργεια, περισσότερο νερό, περισσότερα ξενοδοχεία, δωμάτια, καταστήματα εστίασης ακολουθούν τον ίδιο ρυθμό, χωρίς δεύτερη σκέψη καθώς χρόνος για “φιλοσοφίες” δεν υπάρχει, ο “χρόνος είναι χρήμα”.

Όμως τα νησιά μας δεν είναι μια απέραντη έκταση στην Αυστραλία ή στην Αμερική. Είναι βράχια σπαρμένα στη θάλασσα, τα όρια είναι σαφή και δεν επεκτείνονται, ο κορεσμός τους από το πλήθος των εγκαταστάσεων αρχίζει να γίνεται παραλυτικός, ενώ η προσπάθεια να αντιμετωπιστεί η κλιματική αλλαγή, με ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, χωρίς τον απαραίτητο σχεδιασμό και τη γνώση κάθε τόπου, χωρίς να ληφθεί υπ όψην το ίδιο το περιβάλλον των νησιών, μπορεί να οδηγήσει σε νέες περιβαλλοντικές περιπέτειες.

Σαν να μην έφταναν τα βιομηχανικά αιολικά πάρκα που ο αριθμός και το μέγεθός τους έχει ανοίξει μια πληγή ακόμα στο τοπίο των Κυκλάδων, τώρα έρχεται να προστεθεί μια νέα “επιχείρηση” διάσωσης: φωτοβολταϊκά πάρκα, οι “μαύροι καθρέφτες”, όπως τα αποκαλεί χαρακτηριστικά στο δελτίο τύπου ο Σύλλογος Μελετητών Μηχανικών Νομού Κυκλάδων.

“Η αλόγιστη, ανεξέλεγκτη και διάσπαρτη τοποθέτηση χιλιάδων τετραγωνικών μέτρων φωτοβολταϊκών πάνελ αλλοιώνει βάναυσα το κυκλαδίτικο τοπίο, με μαύρα κάτοπτρα να κυριαρχούν στις εκχερσωμένες βουνοπλαγιές. Αυτό οδηγεί σε μη αναστρέψιμες περιβαλλοντικές καταστροφές σε περιοχές με ευαίσθητη χλωρίδα και πανίδα, διαταράσσοντας την τοπική βιοποικιλότητα. Η αλλαγή στη χρήση γης χωρίς τον κατάλληλο σχεδιασμό και τις απαραίτητες μελέτες, όπως αυτές για τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις, την αποκατάσταση του τοπίου, τη διαχείριση των υδάτων και τα μέτρα πυρασφάλειας, είναι βέβαιο ότι θα μας οδηγήσει σε άγνωστες ατραπούς” αναφέρει στο δελτίο του ο Σύλλογος Μελετητών Μηχανικών.

Ένα “Save Cyclades” πλανάται πάνω απ’ το Αιγαίο….ακούει κανείς;

Αναλυτικά το δελτίο τύπου του Συλλόγου

Τα τελευταία χρόνια, σε πολλά νησιά των Κυκλάδων, συμπεριλαμβανομένης και της Σύρου, παρατηρείται αυξημένη εγκατάσταση φωτοβολταϊκών πάρκων. Σε ένα νησί χωρίς την ύπαρξη ολοκληρωμένου χωροταξικού σχεδίου, με την έκδοση μιας άδειας μικρής κλίμακας, αντίστοιχης με αυτές που εκδίδονται για απλές επισκευές κατοικιών, πραγματοποιείται η χωροθέτηση των πάρκων ανεξαρτήτως τοποθεσίας, εγγύτητας σε οικισμούς, προσβασιμότητας, οικοδομησιμότητας του αγροτεμαχίου, κλίσης ή οπτικής επαφής με σημαντικά στοιχεία του νησιού. Απουσιάζουν οι μελέτες πυροπροστασίας όπως και οι έλεγχοι από ελεγκτές δόμησης.

Το γεγονός αυτό, όπως και η ρύπανση της Ερμούπολης, η υπερδόμηση πολλών νησιών και η μονοδιάστατη ανάπτυξη του τουρισμού, προκαλεί έντονες ανησυχίες στους κατοίκους των νησιών σχετικά με τις περιβαλλοντικές, οικονομικές και κοινωνικές επιπτώσεις που θα επιφέρει.

Η αλόγιστη, ανεξέλεγκτη και διάσπαρτη τοποθέτηση χιλιάδων τετραγωνικών μέτρων φωτοβολταϊκών πάνελ αλλοιώνει βάναυσα το κυκλαδίτικο τοπίο, με μαύρα κάτοπτρα να κυριαρχούν στις εκχερσωμένες βουνοπλαγιές. Αυτό οδηγεί σε μη αναστρέψιμες περιβαλλοντικές καταστροφές σε περιοχές με ευαίσθητη χλωρίδα και πανίδα, διαταράσσοντας την τοπική βιοποικιλότητα. Η αλλαγή στη χρήση γης χωρίς τον κατάλληλο σχεδιασμό και τις απαραίτητες μελέτες, όπως αυτές για τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις, την αποκατάσταση του τοπίου, τη διαχείριση των υδάτων και τα μέτρα πυρασφάλειας, είναι βέβαιο ότι θα μας οδηγήσει σε άγνωστες ατραπούς.

Οι κάτοικοι και τα κτίσματα θα βρεθούν στο έλεος του νερού και της φωτιάς.

Η ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας είναι αναμφίβολα σημαντική και απαραίτητη για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής. Ωστόσο, είναι κρίσιμο να πραγματοποιείται με σεβασμό προς το περιβάλλον και τις τοπικές κοινωνίες.

Δεν λύνεται ένα πρόβλημα αντικαθιστώντας το με ένα ακόμη μεγαλύτερο. Η δημιουργία ενός ολοκληρωμένου χωροταξικού σχεδίου για τα νησιά των Κυκλάδων, το οποίο θα λαμβάνει υπόψη τις ιδιαιτερότητες κάθε περιοχής, είναι απαραίτητη και θα πρέπει να προηγείται τέτοιων δράσεων. Με αυτόν τον τρόπο, θα μπορούσε να διασφαλιστεί μια ισορροπημένη ανάπτυξη που θα προστατεύει το ευαίσθητο νησιωτικό περιβάλλον και θα προωθεί την κοινωνική συνοχή και την οικονομική ευημερία όλων των κατοίκων του μοναδικού αυτού συμπλέγματος.

Είναι επιτακτική η ανάγκη για μια περισσότερο ορθολογική χωρική οργάνωση των χρήσεων γης και των συνδέσεων μεταξύ τους. Μόνο έτσι θα μπορέσει να επιτευχθεί η εξισορρόπηση της ζήτησης για ανάπτυξη με την ανάγκη προστασίας του περιβάλλοντος και να επιτευχθούν παράλληλα οικονομικοί και κοινωνικοί στόχοι.

Αναμένουμε από τον Δήμο Σύρου Ερμούπολης, καθώς και από τους υπόλοιπους ΟΤΑ Α’ & Β’ βαθμού των Κυκλάδων, να προβούν άμεσα στις κατάλληλες ενέργειες ώστε να προστατευτεί ο τόπος, πριν είναι αργά.

Σύλλογος Μελετητών Μηχανικών Νομού Κυκλάδων

📸unsplash

Δείτε επίσης